مباحث مربوط به محاسبه و مشاهده سود و زیان

معمولا هدف نهایی واحد های بازرگانی و اصناف و یا شرکت ها، مشاهده سود و زیان حاصل از فعالیت خود است.

میزان سود یا زیان به صورت کلی در فرایند خرید و فروش کالاها، حاصل تفریق مبلغ فروش از خرید است که به آن سود ناخالص گفته می شود. ولی از آنجائیکه در یک دوره مالی، یک کالا، بارها با قیمت های مختلف خریده و فروخته می شود، مسئله حائز اهمیت این است که برای محاسبه سود هر فروش، باید مبلغ فروش را از خرید قبلی آن و یا میانگین خرید های قبلی کسر کرد ولی گاها اتفاق می افتد که وقتی کالا خریداری می شود ابتدا فاکتور فروش آن ثبت می شود و سپس فاکتور خرید آن ثبت می شود و بنابراین در محاسبه سود، فاکتور خرید اصلی لحاظ نمی شود؛ بنابراین خیلی مهم است که ابتدا فاکتور خرید ثبت شده و سپس فاکتور فروش آن ثبت شود.

برای محاسبه سود در نرم افزار حسابداری طاها، از روش های مختلف استفاده می شود که عبارتند از : استفاده از محاسبه میانگین خرید های قبل از فروش و استفاده از نرخ روز ارز .

در محاسبه میانگین خرید های قبلی از روش میانگین موزون متحرک استفاده شده که در این روش، میانگین خرید های قبلی از جایی محاسبه می شود که موجودی کالا صفر شده باشد و قبل از آن در محاسبه دخالت داده نمی شود که این روش نتیجه قابل اتکا تری به کاربر می دهد.

با توجه به مطالب بالا مشخص شد که ترتیب ثبت اسناد خرید و فروش و نبودن موجودی منفی کالا در انبار بسیار مهم و حیاتی است.

در نرم افزار حسابداری طاها در فرم های مختلف و به اشکال زیر می توان سود و زیان را مشاهده نمود :

• مشاهده گزارش سود و زیان خالص کلی : در این فرم به کمک فرمول استاندارد حسابداری مبلغ سود یا زیان مجموعه مشخص می شود.

  
  
  

• سود و زیان ناخالص کالاها : در این قسمت سود یا زیان ناخالص هر کالا به صورت جداگانه قابل مشاهده است . این لیست از سود ده ترین تا زیان ده ترین کالا را به صورت مرتب شده نمایش می دهد.

  
  
  

  با دوبار کلیلک کردن روی هر کالا، کاردکس و گردش آن کالا نمایش داده می شود که می توان با محاسبه دستی علت عدد سود و زیان نمایش داده شده را مشاهده نمود.

  در منوی بالای این صفحه گزینه هایی هستند که اطلاعات تکمیلی ارائه می کنند، منجمله :

  • لیست مشتریانی که این کالا را خریده اند.
  • لیست کسانی که این کالا را از آنها خریده ایم.
  • نمایش سود ماهانه، فصلی و شش ماهه به صورت عددی و نموداری.
  • آمار خرید و فروش ماهانه کالا.
  • میزان تخفیفی که در فاکتورها روی این کالا گرفته ایم و یا داده ایم.
  • تعداد امانت داده شده و یا گرفته شده کالا.
  
  

• سود و زیان ناخالص فاکتورهای فروش : در این قسمت می توان با انتخاب فاکتور فروش مورد نظر، سود یا زیان اقلام داخل فاکتور را به تفکیک کالا مشاهده نمود.

  
  
  

• سود و زیان در بازه تاریخ : در این قسمت با انتخاب بازه تاریخی مورد نظر، میزان سود یا زیان هر روز را جداگانه مشاهده می کنیم. مثلا روز چهارشنبه 1404/07/02 مبلغ 253.000.000 ریال .

  
  
  

  با انتخاب هر روز، فاکتورهای آن روز به تفکیک با سود هر فاکتور نمایش داده می شود و با انتخاب هر فاکتور، سود و زیان اقلام آن فاکتور به تفکیک کالا نمایش داده می شود.

• مشاهده سود بر اساس نرخ روز ارز : در صورتیکه خرید ها به صورت ارزی ثبت شده باشند، با وارد کردن نرخ لحظه ای روز ارز در هر روز، می توان میزان سود و زیان را بدون حباب نوسانات ارز مشاهده نمود.



• عرف بازار : یک مشکل اساسی که در محاسبه سود و زیان در واحدهای صنفی وجود دارد، موجودی منفی کالاها در انبارهاست و دلیل آن ثبت فاکتورهای خرید بعد از فاکتورهای فروش است. بسیار پیش می آید که فروشنده ابتدا فاکتور فروش کالا را ثبت می کند و فاکتور خرید آن را با تاخیر گاها چند روزه ثبت می نماید، که این باعث می شود موجودی انبار در آن بازه منفی شود. در روشهای استاندارد، محاسبه سود برای این فاکتور فروش مختل شده و اشتباه محاسبه می شود.

  در نرم افزار حسابداری طاها، در قسمت محاسبه سود و زیان ناخالص کالاها، قسمتی گنجانده شده که در آن نرم افزار به کمک نوعی هوش مصنوعی، محل فاکتورها را شناخته و جابجا می کند تا بهترین نتیجه برای تعیین میزان سود یا زیان بدست بیاید.